Informateur Jan-Willem van der Vijver adviseert dat DURF, SGP, PvdA en ChristenUnie samen een coalitie vormen in Katwijk voor de periode 2026 tot en met 2030. Hij presenteerde zijn rapport woensdagmiddag aan de politiek, na twee weken van gesprekken met alle negen partijen.
De opdracht aan de informateur was om te komen tot een stabiele coalitie die recht doet aan de verkiezingsuitslag. Volgens Van der Vijver laat de uitslag ‘geen duidelijke afrekening of koerswijziging zien’, maar wel een verschuiving die vraagt om een bredere meerderheid.
‘Het doel van het rapport is een transparant en zorgvuldig advies te geven voor coalitievorming,’ aldus Van der Vijver. ‘Het te vormen college moet werken aan verbinding en vertrouwen.’
Afwegingen en afgevallen varianten
Hij beoordeelde mogelijke coalities langs drie lijnen: vertrouwen en synergie, inhoudelijke posities en overbrugbaarheid en bestuurlijke stabiliteit. Varianten met drie of vijf partijen vielen af. Ook combinaties met VVD en SGP samen en varianten met het CDA bleken volgens hem onvoldoende kansrijk.
Over die afweging schrijft hij dat combinaties met VVD en SGP ‘zowel inhoudelijk als relationeel te complex’ waren. Varianten met het CDA boden volgens meerdere partijen ‘onvoldoende basis voor een goede samenwerking’.
De combinatie van DURF, SGP, PvdA en ChristenUnie kwam juist als meest haalbaar naar voren. Volgens de informateur kan deze coalitie inhoudelijke verschillen overbruggen, is zij bestuurlijk stabiel en herkenbaar voor de samenleving.
Reacties uit de politiek
De voorgestelde coalitie betekent dat VVD (4 zetels) en CDA (7 zetels) buiten het college vallen. Beide partijen reageren kritisch.
CDA-fractievoorzitter Barend Tensen spreekt van ‘verbazing’ en ‘teleurstelling’. ‘Wij hebben zeven zetels gehaald en stemmenwinst geboekt,’ zegt hij. Over het ontbreken van vertrouwen zegt hij dat het CDA alleen met DURF heeft gesproken en van andere partijen geen signalen kreeg.
Ook VVD-fractievoorzitter Lennart van der Plas is verrast. ‘Er is gevraagd recht te doen aan de uitslag. Dit lijkt een linkse coalitie, en ik vraag me af of dat is wat de Katwijker wil.’
KiesKatwijk noemt het advies een ‘nare uitkomst’. Fractievoorzitter Gijsbert Schrijvers schrijft dat de verkiezingsuitslag juist vraagt om vernieuwing. ‘Dit is in essentie een voortzetting van de huidige coalitie.’
PvdA ziet kans op invloed
De PvdA, die met drie zetels nodig is voor een meerderheid, spreekt van een onverwachte maar serieuze verantwoordelijkheid. De partij geeft aan bereid te zijn te onderhandelen.
Volgens de PvdA vraagt de groei van Katwijk om keuzes op het gebied van wonen, armoede, leefbaarheid en duurzaamheid. ‘Voor ons telt wat inwoners ervan merken: betaalbare huizen, sterke voorzieningen en steun voor wie dat nodig heeft.’
De partij benadrukt dat verschillen tussen partijen geen blokkade hoeven te zijn, zolang er bereidheid is om samen te werken.
Vervolgproces
De informateur adviseert om een formateur aan te stellen die de onderhandelingen begeleidt. Daarbij moet worden gewerkt aan een coalitieakkoord op hoofdlijnen, met ruimte voor debat in de raad. Onderwerpen die volgens het rapport centraal moeten staan zijn onder meer financiën, woningbouw, leefbaarheid, zorg, veiligheid en energietransitie.
